Supermarine Spitfire VL.htm

Supermarine Spitfire
vleugels

In de officiële benaming werd de versie (Mk) van de Spitfire gewoonlijk aangeduid door het prefix F, LF of HF. Dit betekende dat het toestel een jachtvliegtuig was dat werd aangedreven door een motor die geschikt was voor lage, middelbare of grote hoogte (Rolls-Royce Merlin 61, 63, 63a, 66, 70 enz). Om nog een lagere onderverdeling onder de toestellen te maken werd het suffix A, B, C of E toegevoegd (vb: F Mk IXC), deze aanduiding verwees naar het soort vleugel waarmee het toestel was uitgerust. Het vleugeltype verschilde naar gelang de bewapening die kon worden ingebouwd. Daarbij verwees het suffix specifiek naar de wapencapaciteit en niet naar de gebruikte wapencombinatie. Een extra suffix (T) werd toegevoegd wanneer het toestel speciaal was uitgerust voor dienst in de tropen.

Toen deze specificaties voor de verschillende versies het eerst bij de eenheden werden ingevoerd, was er een gebrek aan precieze officiële benaming. Om het verschil aan te duiden tussen een Spitfire die werd aangedreven door een Merlin 61 of 63 en een toestel aangedreven door een Merlin 66 noemden de piloten de eerste als Mk IXA en de tweede als Mk IXB. Deze benamingen verwezen daarbij naar de hoogtecapaciteiten van het toestel en niet naar het soort bewapening dat was ingebouwd. Bovendien veroorzaakten ze verwarring daar sommige piloten aannamen dat een aantal van de Mk IX's waren uitgerust met de verouderde A en B vleugel (de productie van deze beide vleugels was reeds stopgezet voor het uitkomen van de Mk IX). In feite was de Mk IXA de F Mk IXC en de Mk IXB kwam overeen met de LF Mk IXC, de Mk IXC was in feite de HF Mk IXC.

Het vleugeltype 'A' was voorzien voor het dragen van de 'A'-bewapening die bestond uit vier .303 Browning machinegeweren per vleugel, een kaliber een aantal dat het Air Ministry tegen het einde van de 30er jaren als voldoende beschouwde. Dit type vleugel werd gebruikt door de Mk IA, Mk IIA en Mk VA.
Tijdens de Slag om Engeland werden de tekortkomingen van de 'A'-bewapening 'pijnlijk' duidelijk en zag men de noodzakelijkheid van zwaardere wapens in. Dit had tot gevolg dat het automatisch Hispano Suiza Mk I en Mk II 20 mm kanon in gebruik werd genomen en met deze de 'B'-vleugel.
Deze 'B'-vleugel was in feite een 'A'-vleugel die was gemodificeerd om het kanon met zijn zwaar magazijn met 60 granaten te kunnen inbouwen. Voor dit doel was het landingslicht verplaatst terwijl de twee binnenste machinegeweren en hun ligplaatsen waren verwijderd en vervangen voor een ligplaats voor het kanon en een onderbrenging voor de munitietrommel aan de buitenzijde van de wielligplaats.
Het 'B'-type vleugel (met ofwel de ingekorte, de standaard of de verlengde vleugeltip) werd gemonteerd bij de Mk IB, Mk IIB, Mk VB en Mk VI. Deze vleugel kon enkel uitgerust worden met de 'B'-bewapening die bestond uit een door een trommel gevoed 20 mm Hispano kanon en twee Browning machinegeweren.
In het derde stadium onderging de vleugel een ingrijpende aanpassing. Deze was vooral nodig om het werk te beperken en de productietijd te verkorten. Bovendien werd de vleugel daardoor bruikbaar gemaakt voor verschillende wapencombinaties zonder dar er verdere aanpassingen dienden uitgevoerd te worden. Deze aanpassing werd met succes uitgevoerd door het landingsgestel en zijn vergrendelingsmechanisme aan te passen en door het verwijderen van sommige oppervlaktedetails (zoals de 'builen' over de wielligplaats en over het pivoteersysteem van de landingsgestelpoten), dit waren details die tijdrovend waren daar ze bij de vorige vleugeltypes met de hand moesten worden vervaardigd. Het resultaat van deze aanpassingen was de 'universele' vleugel, ook 'C'-vleugel genoemd.
Deze vleugel was voorzien voor het installeren van de zwaardere 'C'-bewapening die bestond uit twee Hispano 20 mm kanonnen die waren aangepast voor het gebruik van het nieuwe Chatellerault munitievoedingssysteem dat gebruik maakte van munitiebanden in plaats van munitietrommels waardoor er 120 granaten in plaats van 60 granaten per wapen konden worden geladen. Als alternatief kon de vleugel uitgerust worden met vier .303 Browning machinegeweren van de 'A'-vleugel waarbij er twee machinegeweren in de ligplaats van het kanon werden ingebouwd-, of met de 'B'-bewapening van twee machinegeweren en één kanon. De 'B'-bewapening verschilde van de vorige door het gebruik van het Mk II kanon met het Chaterellautsysteem en door het naar buiten verplaatsten (tussen rib 13 en 14) van de ligplaats van het binnenste machinegeweer. Deze wapencombinatie werd de meest gebruikelijke. Bij de 'universele' vleugel werd er bij de Mk VC ook een grotere radiator ingevoerd en een diepere radiator bij de Mk XIV en XVIII. Door het feit dat ook het landingsgestel was gemodificeerd was de deur niet langer plat maar gebogen. Daarbij waren er bij de late versies van de Mk IX's en Mk XIV's nieuwe builvormige bekledingen aangebracht over de wielligplaatsen.
De 'universele' vleugel, met één van de drie verschillende vleugeltippen, was in gebruik bij de Mk VC, Mk VII, Mk VIII, Mk IXC, Mk XII en Mk XIV en bleef standaard gedurende de periode waarin hij werd gebruikt. De enige uitzonderingen daarbij vormden kleine modificaties aan sommige van de builvormige bekledingen aan de bovenzijde, de rolroeren die bij de Mk VII, Mk VIII en Mk XIV een kleinere spanwijdte hadden en het toevoegen van een extra brandstoftank in de voorvleugel tussen rib 5 en 8 bij de drie voornoemde versies en de Mk XII.
De 'E'-vleugel was het laatste type van de standaard elliptisch gevormde vleugel. In feite was het de basis van de universele vleugel zonder machinegeweerpoorten in de voorvleugel-rand. De twee buitenste ligplaatsen van de machinegeweren bleven wel behouden, met afgesloten toegangsluiken die ontdaan waren van de builvormige bekledingen en de uitwerpgaten voor de lege hulzen.
De vleugel was speciaal ontworpen voor het gebruik van de 'E'-bewapening die bestond uit slecht één Hispano Mk II 20 mm kanon en een zware .50 machinegeweer in de binnenste ligplaats. De .50 (12,7 mm) machinegeweer vuurde door een drukbuis. Zoals de universele vleugel kon de 'E'-vleugel ook een bom dragen en later, raketprojectielen meevoeren. De 'E'-vleugel werd ingezet met de Mk XVI, late producties van de Mk IX en, na het versterken van de hoofdbalk en de structuur met de Mk XVIII, de laatste versie die de standaard elliptische vleugel gebruikte.

Alhoewel de meeste Spitfires met de voorheen beschreven types van vleugels en bewapening operationeel waren, waren er toch uitzonderingen op te merken bij bepaalde toestellen:
(1) sommige van de Mk VC's die naar Malta werden geleverd met twee 20 mm kanonnen waren ontdaan van het binnenste kanon, de opening voor de loop in de voorrand afgedicht, en het overblijvende kanon alleen of met één of twee .303 machinegeweren ingezet.
(2) Een aantal Mk VC's die door de Aboukir ateliers in Egypte waren gemodificeerd en van een nieuwe bewapening waren voorzien, vlogen met slechts één enkel .50 of een .30 machinegeweer per vleugel voor onderscheppingen op grote hoogte.
(3) Sommige Mk VC's en Mk XIC's die ontdaan waren van de buitenste stomp van de loopdoorsteek gaven de valse indruk dat ze met een verouderde 'B'-versie waren uitgerust.

A-vleugel
"A"-vleugel gebruikt bij Spitfire IA, IIA, VA (rolroer met stof bespannen.)

"B"-vleugel met "B"-bewapening (magazijn met 60 granaten). Gebruikt bij Spitfire Mk IB, IIB en VB. (.303 MG tussen rib 12 en 13)

"B"-vleugel met "B"-bewapening gebruikt door de Spitfire Mk VI (eender als bij de VB maar zonder HF kenmerken).

"Universele" vleugel. Met verbeterede "B"-bewapening (20 mm) die ook bij de Spitfire Mk VII of HF Mk VIII
(met twee kanonnen per vleugel) en ook bij sommige HF Mk IX's (maar zonder verkort rolroer en zonder
brandstoftank in de voorrand van de vleugel) werd gebruikt.

"Universele" vleugel met "C"-bewapening. Gebruikt bij de Spitfire Mk VC en IXC. Deze vleugel was
voorzien voor het dragen van de A, B, C en E-bewapening. (Builen en bulten van de wielligplaatsen weggewerkt).

"Universele" vleugel met "B"-bewapening.

"Universele" vleugel met "B"-bewapening (met brandstoftank in de voorrand van de vleugel). Spitfire Mk XII
allen met ingekorte vleugels, een IFFzweepantenne onder de stuurboordvleugel,
luchtinlaat van de radiator als bij de Mk VC.

"Universele" vleugel met "E"-bewapening gebruikt bij de Spitfire Mk IX van de eindproductie.
(Aangepaste bekleding van de kanonloop - eindproductie). Standaardradiator bij de Mk VC, VII, IX en Mk XVI.

"Universele" vleugel met "E"-bewapening gebruikt bij de Spitfire Mk IX en XVI van de eindproductie.
IFF zweepantenne onder de stuurboordvleugel zoals bij de Mk IX.

"Universele" vleugel (korte versie) met "B"-bewapening. Veel Spitfire Mk XVI's waren uitgerust met
een "E"-bewepening bij deze vleugel, vooral de toestellen die in het Verre Oosten opereerden.
Spitfire F Mk XIVC met brandstoftank in de voorand van de vleugel, IFF zweepantenne onder de vleugel
en diepere radiator. Spitfire Mk VIII had dezelfde vorm maar gebruikte de radiator van de Mk IX.

"E"-vleugel met ingekorte vleugel (rechts) en "E"-bewapening (20 mm kanon en 12,7 mm (.50) MG.
Gebruikt door onderandere de Spitfire FMk XIV E en Mk XVIII.